{"id":11758,"date":"2022-02-22T10:46:25","date_gmt":"2022-02-22T10:46:25","guid":{"rendered":"http:\/\/speleonews.pl\/valbona\/?page_id=11758"},"modified":"2022-02-22T10:46:25","modified_gmt":"2022-02-22T10:46:25","slug":"2011-alpy-albanskie-lugina-valbones-shpella-sportive","status":"publish","type":"page","link":"https:\/\/speleonews.pl\/valbona\/eksploracja\/2011-alpy-albanskie-lugina-valbones-shpella-sportive\/","title":{"rendered":"2011 Alpy Alba\u0144skie, Lugina Valbones – Shpella Sportive"},"content":{"rendered":"\n

Dariusz Pi\u0119tak<\/em><\/p>\n\n\n\n

Rejon, wyniki i podsumowanie<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Rejon dzia\u0142ania: Alpy Alba\u0144skie,<\/em>
Dolina g\u0142\u00f3wna: Lugina Valbones, dolina szczeg\u00f3lna: wisz\u0105ca dolina Ljugu Bolcit.
Otoczenie bezpo\u015brednie: wierzcho\u0142ki w pobli\u017cu Maja Ismet Sali Brucaj 2527 m n.p.m, Maja Cet Harushes 2421,7 m n.p.m. i Maja Malgashit 2319 m n.p.m.
Najni\u017cszy punkt doliny: Ljugu Bolcit 1985 m n.p.m.<\/p>\n\n\n\n

Jaskinia: Shpella Sportive,<\/em>
Wysoko\u015b\u0107 otworu 2040 m n.p.m, ekspozycja otworu N (p\u00f3\u0142nocna), wysoko\u015b\u0107 wzgl\u0119dna nad dnem doliny 65 m.
Dane systemu: d\u0142ugo\u015b\u0107 683 m (tylko ci\u0105g g\u0142\u00f3wny), deniwelacja 264 (+5 -259), punkty charakterystyczne (na przekroju): Most -26 m, dno Lewej Studni -45 m, Stare Dno -133 m, Drugie Dno -264 m. Kierunki ci\u0105g\u00f3w od otworu: SSE, E, SSW.<\/p>\n\n\n\n

Podsumowanie:<\/em>
Kontynuacja ubieg\u0142orocznej (2010 r.) eksploracji w\u00a0jaskini Shpella Sportive.
Zmiana lokalizacji obozu g\u00f3rnego na\u00a0okolice jeziorka – jedynego \u017ar\u00f3d\u0142a wody w\u00a0zawieszonej dolince Ljugu e\u00a0Bolcit.
Eksploracja g\u0142\u00f3wnego ci\u0105gu do g\u0142\u0119boko\u015bci -133\u00a0m (Stare Dno). Nast\u0119pnie koncentracja na odchodz\u0105cym 30\u00a0m wy\u017cej meandrze – pod\u0105\u017caj\u0105c za przewiewem powietrza osi\u0105gni\u0119to g\u0142\u0119boko\u015b\u0107 -264\u00a0m (Drugie Dno). Jaskinia jest silnie rozcz\u0142onkowana. Kilkadziesi\u0105t metr\u00f3w nad obecnym dnem odchodz\u0105 partie, kt\u00f3re rokuj\u0105 du\u017ce nadzieje na nowe odkrycia. Obserwowany silny przewiew powietrza.
Depozyt sprz\u0119towy do eksploracji w\u00a0przysz\u0142ym sezonie.
Lokalizacja innych potencjalnych miejsc przysz\u0142ej eksploracji.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Shpella Sportive Damian w prze\u0142azie
fot. Magda S\u0142upi\u0144ska<\/sup><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

\u25cf Impresja<\/strong><\/p>\n\n\n\n

7:10, sierpniowy poranek pod Maja Ismet Sali Brucaj. Nastawiam kaw\u0119 i k\u0105tem oka widz\u0119 wychodz\u0105cego z namiotu Jurka. Oznacza to dwie kawy i r\u00f3wnie\u017c to, \u017ce b\u0119d\u0105 z mlekiem, bowiem Jurek przemyci\u0142 na w\u0142asnym grzbiecie puszk\u0119 skondensowanego na t\u0119 w\u0142a\u015bnie okoliczno\u015b\u0107. Zasadniczo jeszcze tylko cukier w tabletkach\u2026 i czas na porannego papierosa. No nie, \u017ceby na\u0142\u00f3g czy co\u015b r\u00f3wnie dekadenckiego, ot tak, by odwlec czas porannego klejenia kombinezonu. Nowe partie jaskini SS za meandrem \u017bwirek s\u0105 ma\u0142o przyjazne i troch\u0119 poniewieraj\u0105, zar\u00f3wno lud\u017ami jak i sprz\u0119tem. No\u2026, ale puszcza. I o to chodzi. W czasie poprzedniej akcji, szukaj\u0105c drogi przez zawalisko Schmeltzkase, trac\u0119 ca\u0142kowicie kombinezon, tak wi\u0119c na dok\u0142adk\u0119 but\u00f3w, kt\u00f3re wcze\u015bniej zjad\u0142y gryzonie, mam jeszcze go\u0142y, dajmy na to, grzbiet. Jest jednak niezawodny Jurek i u\u017cywamy jego sprz\u0119tu na zmian\u0119, tyle \u017ce nie mo\u017cemy eksplorowa\u0107 razem, a szkoda.
Od kilku dni dzia\u0142amy w systemie szycht trzyosobowych, co pozwala nam na realizacj\u0119 dokumentacji, transportu i eksploracji \u201eza jednym zamachem\u201d, jako \u017ce sk\u0142ad teamu jest zaledwie 6-osobowy. Zespo\u0142y dwuosobowe, dla przyj\u0119tej przez nas strategii, nie maj\u0105 zatem wi\u0119kszego sensu i tr\u0105c\u0105 utrat\u0105 p\u0142ynnej mobilno\u015b\u0107i w zak\u0142adanej eksploracji, stosowanej patentowan\u0105 przez Aven izolacyjn\u0105 metod\u0105 AVE.<\/p>\n\n\n\n

Rok temu udaje mi si\u0119 wraz ze Stanleyem odgrzeba\u0107 dziurk\u0119 w zawalisku, by po kilkunastu metrach pionu, za namow\u0105 i siln\u0105 motywacj\u0105 ze strony Stanleya w\u0142a\u015bnie (wyczerpanych 6 akumulator\u00f3w i troch\u0119 po\u0142amanych wierte\u0142 + laubzeg – to efekt skutecznego zastosowania Damiana jako przyrz\u0105du do poszerzania zacisku), przej\u015b\u0107 tzw. g\u00f3rny, do\u015b\u0107 psychiczny zacisk w wersji \u201eprosto w studni\u0119\u201d, co nawet – o dziwo – po tych paru latach uprawiania \u201espeleo\u0142a\u017anictwa sarkastycznego\u201d robi i na mnie spore wra\u017cenie. Bowiem znowu mog\u0119 si\u0119 uwa\u017ca\u0107 za szczup\u0142ego, co zapewne wzbudzi zazdro\u015b\u0107 moich przyjaci\u00f3\u0142 (z nostalgi\u0105 za niemo\u017cliwym). Impresja owa, g\u0142\u00f3wnie dlatego, \u017ce staj\u0105c na kraw\u0119dzi Mostu w obliczu systemu czterech r\u00f3wnoleg\u0142ych studni, mog\u0119 sobie krzykn\u0105\u0107 do Stanleya: \u201eStasiuuu, bierz wszystkie liny i drug\u0105 wiertark\u0119\u201d. – Yeahhh\u2026 pu\u015bci\u0142o! Hmm\u2026, czu\u0107 jaskini\u0105 – konstatuj\u0119 sobie rado\u015bnie, pomagaj\u0105c Stasiowi dobuja\u0107 si\u0119 z worami do trawersu nad Lew\u0105 Studni\u0105 (P-48, kt\u00f3ra okaza\u0142a si\u0119 \u015blepa). No to robi\u0119 depozyt wody i s\u0142odyczy na trawersowych por\u0119cz\u00f3wkach, bo pod nami czelu\u015b\u0107. Zapowiada si\u0119 na syt\u0105 akcj\u0119\u2026
A swoj\u0105 drog\u0105, na pi\u0105tej ju\u017c wyprawie w te g\u00f3ry, wreszcie uda\u0142o nam si\u0119 przebi\u0107 przez t\u0119 nu\u017c\u0105c\u0105 ju\u017c barier\u0119, kt\u00f3r\u0105 spotykali\u015bmy gdzie\u015b na wysoko\u015bci 2100-2200 m n.p.m. W ci\u0105gu dw\u00f3ch ostatnich wypraw zbadali\u015bmy w okolicy oko\u0142o 150 obiekt\u00f3w, zwykle o g\u0142\u0119boko\u015bci 50 \u2013 70 m, z tego zaledwie kilku z nich nadali\u015bmy z Ma\u0144kiem gps`owy atrybut \u201eperspektywicznych\u201d. Tu musz\u0119 doda\u0107, \u017ce od pocz\u0105tku cyklu wypraw priorytetem by\u0142a pedantycznie dok\u0142adna dokumentacja kartograficzna badanego rejonu, kt\u00f3ra mia\u0142a dla nas wa\u017cniejsze znaczenie ni\u017c sama eksploracja stricte.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Shpella Sportive – pomiary
fot. Damian Sprycha<\/sup><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Tegoroczn\u0105 wypraw\u0119 rozpoczynamy od poprawy bezpiecze\u0144stwa i udro\u017cnienia obu ciasnych miejsc w pocz\u0105tkowych partiach jaskini. Za przymiar s\u0142u\u017cy nam Maniek, do kt\u00f3rego gabaryt\u00f3w dopasowujemy rozmiar jaskini. Ta cz\u0119\u015b\u0107 operacji, wraz z podwieszaniem want i transportem, jest do\u015b\u0107 czasoch\u0142onna, jednak w efekcie daje nam bezstresow\u0105 i bezpieczn\u0105 p\u0142ynno\u015b\u0107 komunikacyjn\u0105.
Zesp\u00f3\u0142 M. S\u0142upi\u0144ska, D. Sprycha, J. Zygmunt eksploruje do -140 m, osi\u0105gaj\u0105c miejsce nazwane Starym Dnem. Z relacji Magdy wynika, \u017ce robi si\u0119 coraz cia\u015bniej. Ja tam jej wierz\u0119, bo to nie pierwsza nasza wyprawa, i skwapliwie korzystaj\u0105c z tej informacji, piel\u0119gnuj\u0119 nadziej\u0119 by tam nie zje\u017cd\u017ca\u0107. W czasie wi\u0119c swojej akcji zje\u017cd\u017cam zaledwie pierwsze 20 m w kierunku Starego Dna, by podci\u0105gn\u0105\u0107 wory z lin\u0105 i sprz\u0119t, za\u015b kontynuuj\u0105cy si\u0119 problem od\u0142o\u017cy\u0107 na inny czas. Drugi zesp\u00f3\u0142 M. Polok, Z. Wi\u015bniewski, D. Pi\u0119tak w czasie zjazdu trawersuje na p\u00f3\u0142k\u0119 doprowadzaj\u0105c\u0105 w konsekwencji do meandra \u017bwirek i wchodzi w g\u0142\u00f3wny, aktywny ci\u0105g jaskini, kontynuuj\u0105c eksploracj\u0119 przez system zawalisk (Schmeltz) do formacji Brzytwy (na g\u0142\u0119boko\u015bci -180 m). Jest du\u017cy przewiew i s\u0142uszna kubatura. Zje\u017cd\u017cam jeszcze dwa pro\u017cki i deponuj\u0119 liny na nast\u0119pn\u0105 szycht\u0119. Dochodz\u0105 ch\u0142opaki, z informacj\u0105 \u017ce co\u015b wypatrzyli po drodze i zrobili domiary „na za\u015b”. Jaskinia zmienia charakter z b\u0142otnego i zawaliskowego na kaskad\u0119 ostrych prog\u00f3w, kt\u00f3re Damian zapor\u0119czowa\u0142 firankowymi trawersami. Efekt jest nadspodziewanie dobry, gdy\u017c docieramy do gang\u00f3w z pot\u0119\u017cnym przewiewem i licznymi studniami ci\u0105g\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Shpella Sportive Uszy Kr\u00f3lika – zjazd do Meandra \u017bwirek
fot. Damian Sprycha<\/sup><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n


Kolejna szychta. Czekam na Ma\u0144ka i Staszka, kt\u00f3rzy robi\u0105 pomiary i rysunki, poganiaj\u0105c wory. Drobna przerwa – walcz\u0105 z transportem w kolejnym zacisku. Z nud\u00f3w poprawiam opor\u0119czowanie i myszkuj\u0119 po bokach. W ko\u0144cu, jako \u017ce rozpi\u0119to\u015b\u0107 obecnych ci\u0105g\u00f3w jest mocno kontaktowa, zaczynam por\u0119czowa\u0107 nowe galerie i trawersy a\u017c do kolejnej wi\u0119kszej studni (Studnia z Balkonami). Wygl\u0105da na niema\u0142\u0105, wi\u0119c czekam na ch\u0142opak\u00f3w. Charakter jaskini nieco si\u0119 zmienia na bardziej suchy i nieaktywny, jednak ju\u017c po pierwszych metrach zjazdu jestem z powrotem w \u0142adnie mytych partiach nie pozbawionych wody ale i urody. Studnia trudna – kombinuj\u0119 zatem tak, nie \u017ca\u0142uj\u0105c bolt\u00f3w w stropach, by ch\u0142opakom jecha\u0142o si\u0119 wygodnie. O\u2026 jest i nagroda = brak\u0142o mi lin. Doje\u017cd\u017ca ob\u0142adowany Maniek. Na wielkiej p\u00f3\u0142ce, z koneksj\u0105 do s\u0105siedniej, nieznanej studni, w lekkim deszczu robimy clear i depozyt reszty sprz\u0119tu oraz ko\u0144cowe pomiary, po czym wracamy do zmarzni\u0119tego Staszka.
Kolejna akcja zamiennego zespo\u0142u doprowadza na dno 30-metrowej, bardzo efektownej studni. Nieco ni\u017cej, na g\u0142\u0119boko\u015bci -264 m, ma\u0142y strumie\u0144 bezpowrotnie ginie w \u017cwirowych namuliskach, wyznaczaj\u0105c Drugie Dno. Na szcz\u0119\u015bcie ok. 60 metr\u00f3w wy\u017cej uda\u0142o si\u0119 zlokalizowa\u0107 solidny przewiew, daj\u0105cy nadziej\u0119 na kontynuacj\u0119 g\u0142\u00f3wnego ci\u0105gu w tym w\u0142a\u015bnie miejscu.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>
\n

Kolejna akcja zamiennego zespo\u0142u doprowadza na dno 30-metrowej, bardzo efektownej studni. Nieco ni\u017cej, na g\u0142\u0119boko\u015bci -264 m, ma\u0142y strumie\u0144 bezpowrotnie ginie w \u017cwirowych namuliskach, wyznaczaj\u0105c Drugie Dno. Na szcz\u0119\u015bcie ok. 60 metr\u00f3w wy\u017cej uda\u0142o si\u0119 zlokalizowa\u0107 solidny przewiew, daj\u0105cy nadziej\u0119 na kontynuacj\u0119 g\u0142\u00f3wnego ci\u0105gu w tym w\u0142a\u015bnie miejscu.<\/p>\n<\/div><\/div>\n\n\n\n


Praktycznie ta ostatnia akcja wyczerpa\u0142a realizacj\u0119 za\u0142o\u017conych cel\u00f3w i programu tegorocznej wyprawy. Wszystko zako\u0144czy\u0142o si\u0119 tak, jakby kto\u015b to zaplanowa\u0142 \u2013 liny \u201ewysz\u0142y\u201d co do metra, ostatnia akcja by\u0142a przedostatnim dniem pobytu i nawet \u017cywno\u015b\u0107 by\u0142a \u201ena styk\u201d. Na koniec nawet \u201eniezniszczalny\u201d Jurek przesta\u0142 goni\u0107 z aparatem miejscowe robactwo i inne lataj\u0105ce potwory, zabieraj\u0105c si\u0119 z zapa\u0142em do palenia \u015bmieci. Po masywnym zej\u015bciu kilometrow\u0105 \u015bcian\u0105, wieczorem u Kola li\u017cemy rany, smakuj\u0105c wreszcie wymarzony zestaw alpejski czyli cafe turke + rakija. I o to w\u0142a\u015bnie chodzi\u0142o.<\/p>\n\n\n\n

\u25cf To jeszcze nie koniec:<\/strong>
W \u015brodowiskowej wyprawie Speleoklubu Aven w Sosnowcu udzia\u0142 wzi\u0119li: Darek Pi\u0119tak, Mariusz Polok – kierownik, Magda S\u0142upi\u0144ska, Damian Sprycha, Zbyszek Stanley Wi\u015bniewski, Jurek Zygmunt oraz Gosia Polok (go\u015b\u0107 wyprawy).<\/p>\n\n\n\n

Podzi\u0119kowania:<\/strong>
Pomiary w trakcie wyprawy ju\u017c tradycyjnie wykonano urz\u0105dzeniem Cave Sniper autorstwa Jacka W\u00f3jcickiego, przy wspomaganiu programu Krecik. Wielkie dzi\u0119ki dla konstruktor\u00f3w za opiek\u0119 softwearow\u0105 nad sprz\u0119tem oraz fundacji Speleologia Polska za jego udost\u0119pnienie. Por\u0119czowanie prowadzono przy zastosowaniu innowacyjnej metody AVE (metoda autorska: Pi\u0119tak\/Wi\u015bniewski), na kt\u00f3rej wysok\u0105 izolacyjno\u015b\u0107 mogli\u015bmy sobie pozwoli\u0107 z uwagi na ma\u0142y, dobrze si\u0119 znaj\u0105cy zesp\u00f3\u0142 o du\u017cym do\u015bwiadczeniu. Ogromne podzi\u0119kowania dla ekipy Speleoklubu Brzeszcze pod wodz\u0105 niezawodnego Zira za unifikacj\u0119, wdro\u017cenie i weryfikacj\u0119 metod opracowania g\u00f3rotworu (- Ch\u0142opaki! Dzi\u0119ki za uwagi i poprawki. Fantastycznie by\u0142o cho\u0107 przez chwil\u0119 by\u0107 waszymi kursantami – musimy to powt\u00f3rzy\u0107! – Stanley, Damian i Darek).<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Dariusz Pi\u0119tak Rejon, wyniki i podsumowanie Rejon dzia\u0142ania: Alpy Alba\u0144skie,Dolina…<\/p>\n

Czytaj dalej<\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":11742,"parent":11633,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/speleonews.pl\/valbona\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/11758"}],"collection":[{"href":"https:\/\/speleonews.pl\/valbona\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/speleonews.pl\/valbona\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/speleonews.pl\/valbona\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/speleonews.pl\/valbona\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11758"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/speleonews.pl\/valbona\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/11758\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11848,"href":"https:\/\/speleonews.pl\/valbona\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/11758\/revisions\/11848"}],"up":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/speleonews.pl\/valbona\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/11633"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/speleonews.pl\/valbona\/wp-json\/wp\/v2\/media\/11742"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/speleonews.pl\/valbona\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11758"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}